Je CO2-uitstoot bepalen is niet eenvoudig

Als je voor de opgave staat om te verduurzamen is het belangrijk te weten wat je uiteindelijke doel is. De begrippen energie besparen, energiekosten besparen en  het beperken van de CO2-uitstoot door elkaar gebruiken komt te vaak voor. Even zo vaak botsen deze drie als doelstelling. Stel: je doel is CO2-uitstoot beperken.

Om te beginnen: we hebben het hier over fossiele CO2-uitstoot: CO2-uitstoot die het gevolg is van de verbranding van fossiele brandstoffen zoals aardolie, steen/bruinkool en aardgas. Hoe stel je de omvang van de CO2-uitstoot van fossiele brandstoffen vast. Deze is dírect namelijk lastig te meten. Het is daarom gebruikelijk om energieverbruiken per type bron m.b.v. een factor om te rekenen naar een uitstootwaarde.
Op website CO2emissiefactoren.nl wordt van een groot aantal energievormen de toegerekende uitstootgegevens bijgehouden.

CO2-uitstoot

Via het Stroometiket publiceert iedere Nederlandse stroomleverancier de CO2-uitstootfactor van zijn elektriciteit

De gebouwde omgeving gebruikt vaak gas voor verwarming. Hier bestaat weinig onduidelijkheid over de berekenfactor. Voor aardgas bedraagt deze bijv. 1,89 kg CO2/m3. Bij omzetting van dit aardgas naar elektriciteit blijkt die berekenfactor al lastiger te bepalen. Veel energie gaat immers tijdens die omzetting  als warmte verloren. Bij een klassieke elektriciteitscentrale wordt deze CO2-uitstoot dan ook toebedeeld aan de geproduceerde elektriciteit. Het type centrale en het omzettingsrendement zijn hier bepalend. Daarbij komt dat je vaak niet weet uit welke centrale jouw elektriciteit komt. Er is immers maar 1 elektriciteitsnet voor alle centrales en ook de opbrengst uit windparken en zonnepanelen gaat via dit net naar de gebruikers.

Het Stroometiket: uitstootfactoren per elektriciteitsleverancier

In de blog “50 tinten groene stroom” van 15 september is uitgebreid ingegaan op de vele kwaliteiten ‘stroom’ die op de elektriciteitsmarkt wordt aangeboden. Via het zogenoemde stroometiket maakt iedere elektriciteitsleverancier jaarlijks publiek kenbaar wat de fossiele uitstootfactor van de door haar geleverde stroom is. Op enig moment kan iedere afnemer slechts 1 elektriciteitsleverancier hebben. Het gemeten elektriciteitsverbruik gedurende een leveringstijdvak bepaalt daarmee via de factor van het stroometiket de exacte CO2-uitstoot van die afnemer.

CO2-uitstoot beperken botst met besparen

Is het doel van een afnemer CO2-uitstoot beperken dan kan deze feitelijk volstaan met het inkopen van 100% groene stroom uit Nederlandse bron (zie blog 15 september) en met het elektrificeren van de warmtebehoefte. Dit laatste houdt in het verwijderen van de gasgestookte apparaten en het installeren van een elektrisch warmtepompsysteem. Ombouw van het warmteafgiftesysteem naar een laagtemperatuursysteem (35-45 grC) is daarbij in veel gevallen noodzakelijk.
Het doel “100% verduurzaamd” is nu wel in één keer bereikt: de uitstoot door aardgas is vervallen en alle benodigde elektriciteit is 100% CO2-vrij. Nadeel van deze aanpak is dat er een aardig prijskaartje aan de ombouw hangt (met hoge afschrijving). Ook blijft het  elektriciteitsverbruik (bijv. verliezen door slechte gebouwisolatie of verkwisting) hier hoog. Kostenbesparing heeft duidelijk niet de prioriteit.

CO2-uitstoot en besparen als tweetrapsraket

De afnemer uit bovenstaand voorbeeld kan natuurlijk altijd aansluitend of op een ander moment de isolatie aanpakken of de verkwisting bij het gebruik van een gebouw aanpakken. Wanneer voor zaken als isolatie van de gebouwschil rekening wordt gehouden met het meerjarenonderhoudsplan en de beschikbare grootonderhoudsfondsen kunnen verduurzaming en onderhoud hand in hand gaan. Het groot onderhoud kan dan als hefboom voor verduurzaming werken.
Overigens kan in elke fase -zodra een positieve businesscase ontstaat en beperking van CO2-uitstoot geen issue meer is- PV-zonnepanelen worden geïnstalleerd.
Op zulke momenten kan kostenbesparing prioriteit krijgen.


foto: met dank aan groenerekenkamer.nl

bronnen:
www.CO2emissiefacoren.nl
wisenederland.nl/stroometiketten
lees ook artikel: “50 tinten groene stroom