Onder IR-verwarming oftewel infraroodverwarming wordt doorgaans verstaan een elektrisch gevoed warmteafgiftesysteem met warmtestraling als belangrijkste product. De toegevoerde energie is dus elektriciteit. De warmte komt vrij doordat een elektrische stroom door een -in een paneel weggewerkte- elektrische weerstand loopt. Daarbij ontstaat warmte die een daarvoor geschikte paneelplaat opwarmt.
Opgemerkt wordt dat deze definitie met name door de diverse leveranciers van deze als modern en duurzaam gepresenteerde manier van verwarming wordt gepresenteerd. Maar vooral wanneer het aandeel straling beneden de maat is blijft het in feite een elektrisch kacheltje: eenvoudige techniek en “niet duur” in aanschaf. De vraag is of zij het alleenrecht op deze vorm van verwarming mogen claimen . . . .

IR-verwarming – wat is dat

IR-verwarming

Velen beschouwen gloeiende voorwerpen intuïtief als “heet” en “sterk stralend” , als een infra-rood stralende verwarmingsbron

IR-verwarming oftewel infraroodverwarming is het effect dat optreedt wanneer warmer lichaam via (elektromagnetische) straling warmte overdraagt. Mens (en dier) is zeer goed in staat dit waar te nemen en is er zelfs afhankelijk van.
Het warmere lichaam of warmteafgiftesysteem kan die hogere temperatuur op diverse manieren bereiken. Is de toegevoerde energie elektriciteit, dan is sprake van elektrische IR-verwarming. Is de toegevoerde energie afkomstig van bijv. warm water zoals een cv-systeem, dan is dus sprake van watergevoede IR-verwarming. Het warme water is slechts energiedrager: het zal ergens opgewarmd moeten worden. De bekende cv-ketel maar ook de warmtepomp zijn daar voorbeelden van. Ook een zonnecollector of aardwarmte kan dienst doen als warmtebron.

IR-verwarming en behaaglijkheid

Los van de noodzaak als mens om niet onderkoeld te raken associeert de moderne mens verwarming toch vooral met behaaglijkheid en comfort. Hoe dat wordt bereikt zal hem -kortgezegd- “een worst zijn”. De installateur en verwarmingsadviseur met de juiste kennis weet echter wat daarvoor nodig is. Allereerst is het van belang te weten dat een tweede vorm van warmte overdracht bestaat, nl. convectie. Onder convectie wordt verstaan de overdracht van warmte via langsstromende lucht, die daarbij opwarmt of afkoelt. Belangrijke ingrediënten voor een behaaglijke omgeving zijn nu:

  • een aan de persoon aangepaste ruimtetemperatuur,
  • de juiste verhouding tussen stralingswarmte en convectiewarmte,
  • een zekere mate van gelijkmatigheid in de temperatuur van de ons omringende ruimte (muren, vloer, plafond, en gevels) en inrichting (max 2-4 graden temperatuurverschil),
  • “het hoofd koeler dan de voeten”,
  • een relatieve luchtvochtigheid tussen 50 en 60%

Behaaglijke verwarming voor ‘behaaglijke’ kosten

Uit het bovenstaande blijkt dat een behaaglijk binnenklimaat niet enkel en alleen bereikt zal worden met IR stralingsverwarming. Convectie is eveneens belangrijk. En hoewel elektrische IR-verwarming dit ook veroorzaakt zijn andere op warm water gebaseerde verwarmingssystemen in gebruik duidelijk goedkoper. Recent onderzoek door DWA in opdracht van de Rijksoverheid toont dit aan. We praten hier als referentie over een hoog geïsoleerde tussenwoning met een gebruiksoppervlak van 124 m2. Het blijkt, dat bij elektrische IR-verwarming -in vergelijkbare omstandigheden- de totale kosten over 15 jaar, berekend voor aanleg en gebruik (TCO) ca. 30% hoger zijn dan de best presterende oplossing, nl. een warmtepomp met bodemlus. De meerkosten die hierbij horen bedragen ca. 500,- euro per jaar. Wordt de periode langer, dan lopen de kosten nog verder op (bij 30 jaar 37%).

Zin en onzin

Duidelijk wordt, dat aanleg van een volledig elektrische IR-verwarming voor de referentiewoning vanuit investeringsoogpunt een goedkoop en relatief eenvoudig aan te leggen verwarmingssysteem oplevert. Het grote nadeel schuilt in de grote(re) afhankelijkheid van de energietarieven. Immers waar dit type verwarming het moet doen met een rendement van 100%, halen op warmtepompen gebaseerde systemen rendementen van 300 tot 500%. Zolang elektriciteit niet ‘gratis’ is zal dit aspect de lagere kosteneffectiviteit blijven bepalen.

Als elektrische verwarming met IR-panelen het qua kosteneffectiviteit dan aflegt tegen andere systemen, wat is dan toch als duidelijk voordeel te benoemen? Met name de volgende situaties blinkt het systeem uit:

  • Verwarming van een ruimte die slechts incidenteel en wisselend in gebruik is.
  • Incidentele bijverwarming van een koude hoek van een kamer.
  • Terrasverwarming oftewel wanneer de stralingscomponent groot dient te zijn omdat van het vasthouden van warmte binnen de omringende ruimte geen sprake is.

Zijn we dan toch weer terug bij het elektrische straalkacheltje? Alle gefundeerde reacties op het web beschouwende blijkt er toch meer in te zitten. Er is meer kennis en onderzoek nodig om de zin van de onzin te scheiden. Wordt ongetwijfeld vervolgd.

___________________________________________________________________________

Op zoek naar een koel hoofd en warme voeten?  bel of mail ons gerust!


foto: Loganart via Pixabay
Bronnen:
“hoe werkt infraroodverwarming” op website www.ig-infrarood.nl
Dit lezenswaardige artikel over IR-verwarming verscheen op Gawalo
Notitie aardgasvrije warmteconcepten door DWA (6 september 2018)
Kritische reactie op Notitie door DWA op Kripsy’s blog (22-10-2018)
Relatieve luchtvochtigheid volgens Wikipedia